კორონავირუსისგან გამოწვეულმა ვითარებამ ენერგეტიკას აშკარად არგო - საქართველოში ელექტროენერგიის მოხმარება საგრძნობლად შემცირდა. მიუხედავად იმისა, რომ ხალხს, კარანტინის გამო, სახლში ყოფნა უწევს და დენს ორმაგად მოიხმარს, დაიკეტა ელექტროენერგიის მსხვილი მოხმარების ობიექტები, რის ხარჯზეც ენერგოსისტემაზე დატვირთვამ იკლო. ენერგეტიკოსები ადასტურებენ, რომ ქვეყანაში ელექტროენერგიის მოხმარება იმდენად შემცირებულია, რომ შესაძლოა, შიდა რესურსიც საკმარისი იყოს და იმპორტირებული დენი აღარც დაგვჭირდეს.

თბილისში აგრარული ბაზრები დროებით დაიკეტა. რა ვადით შეუჩერდათ მოვაჭრეებს ერთადერთი შემოსავალი და როდემდე დარჩა მომხმარებელი მაღაზიების ძვირი პროდუქციის ანაბარა, ჯერ უცნობია. ოფიციალური უწყებები ვერ განმარტავენ, რატომ არის ღია სივრცეში ვაჭრობა უფრო მეტად საფრთხის შემცველი, ვიდრე - დახურულ მაღაზიებში. მთავრობის ადმინისტრაციაში ამბობენ, რომ დაჩქარებული წესით შეიმუშავეს სტანდარტები, რომლის დაკმაყოფილების შემთხვევაშიც აგრობაზრობები მუშაობას გააგრძელებენ, თუმცა სანამ ეს მოხდება, დედაქალაქში 20 ათასი მოვაჭრე, ყოველდღიური შემოსავლის გარეშეა დარჩენილი.

პანდემიის გავრცელების პრევენციის მიზნით გაჩერებული ბიზნესი შემოსავლების გარეშე დარჩა, იქ დასაქმებული ადამიანები კი დროებით უმუშევრები არიან. ცუდი ისაა, რომ ჯერჯერობით უცნობია, ეს დროებითობა როდემდე გასტანს. საგანგებო მდგომარებით გამოწვეული შეზღუდვების გამო, მთელი ქვეყნის მასშტაბით, აფთიაქებისა და სურსათით მოვაჭრე ობიექტების გარდა, ყველაფერი გაჩერდა, მათ შორის - გამოცემები და წიგნის მაღაზიები.

მთავრობა საგაზაფხულო სამუშაოებისთის მოსახლეობაში ვაუჩერების დარიგების საკითხს განიხილავს. ჯერჯერობით უცნობია, რა მოცულობის ვაუჩერი დაურიგდება გლეხებს სოფლებში და რამდენად შეუწყობს ეს ხელს საგაზაფხულო სამუშაოების მაღალ დონეზე ჩატარებას. ამ საკითხთან დაკავშირებით ხელისუფლებას განცხადება ამ ეტაპზე არ გაუკეთებია, თუმცა პარლამენტის დარგობრივი ეკონომიკისა და ეკონომიკური პოლიტიკის კომიტეტის თავმჯდომარე რომან კაკულია ადასტურებს, რომ  მთავრობა საგაზაფხულო სამუშაოების დასუბსიდირების თემას განიხილავს.

წინასწარი მონაცემებით, საქართველოში უკვე 15 000 ადამინი დარჩა სამსახურის გარეშე. ეს მონაცემები დღითი დღე იზრდება და სულ მალე გაორმაგდება. საბოლოოდ რამდენ ადამიანი დაკარგავს სამუშაოს ამ ეტაპზე დაზუსტებით თქმა არ შეიძლება, მაგრამ მათი რაოდენობა საკმაოდ ბევრი იქნება, რადგან უამრავი კომპანია ვეღარ მოახერხებს პოსტკრიზისულ პერიოდში ძველებური სახით მუშაობის გაგრძელებას.

კორონავირუსის გამო გაჩერებული მსოფლიო, ეკონომიკური კრიზისის მოლოდინშია. კიდევ უფრო რთულადაა ვითარება საქართველოში, სადაც უკვე უამრავმა მოქალაქემ დაკარგა სამუშაო ან ხელფასი მკვეთრად შეუმცირდა. დაკლებულია ფულადი გზავნილების მოცულობა, ხოლო ბიზნესის არაერთი მიმართულება სრულადაა გაჩერებული. ასეთი მდგომარეობა ბუნებრივად სირარიბის მკვეთრ ზრდას გამოიწვევს, ქვეყანაში სადაც უკიდურეს სიღარიბეში ისედაც მოსახელობის 20% ცხოვრობს.

კორონავირუსმა უძრავი ქონებისა და ავტომობილების ბიზნესს გამოუსწორებელი ზიანი მიაყენა. ორივე სეგმენტში რეალიზაცია განულებულია. როგორც მშენებლები, ასევე ავტოიმპორტიორები აცხადებენ, რომ ეპიდემიამ მათი საქმიანობა ,,ჩაძირა“ და მდგომარეობის გამოსწორების პერსპექტივა არც კი ჩანს. არ არის გამორიცხული, რეალზიაციის ჩავარდნამ ფასების მკვეთრი კლება გამოიწვიოს, რაც უფრო უძრავი ქონების მიმართულებით იკვეთება.

კორონავირუსისგან შექმნილმა ვითარებამ საქართველოს მოსახლეობის დიდ ნაწილს სამუშაო უკვე დააკარგინა. უამრავი ადამიანი დარჩა შემოსავლის გარეშე, ზოგიერთი ნაქირავებ სახლშია და არავინ იცის რას უპირებს სახელმწიფო უმუშევრად დარჩენილ მოქალაქეებს. ეკონომიკის სამინისტრო საკითხზე მუშაობს და ყოველდღიურად მიმდინარეობს კონსულტაციები იმის შესახებ თუ როგორ უნდა დაეხმარონ ამ ადამიანებს, თუმცა ზუსტი მონაცემების დადგენა ძალიან გაჭირდება.

უკვე ცნობილია, რომ 2020 წლის ბიუჯეტს 3 მლრდ ლარის დააკლდება. საგანგებო მდგომარეობა თუ მაისის შუა რიცხვებამდე გაგრძელდა, ეკონომისტები ვარაუდობენ, რომ დანაკარგი ბევრად მეტი იქნება. იმ შემთხვევაში კი, თუ ხელისუფლება მთლიანად არ შეცვლის ეკონომიკურ პოლიტიკას, წლევანდელზე გაცილებით ნაკლები იქნება 2021 წლის ბიუჯეტი.

კორონავირუსისგან გაჩერებული ბიზნეს სამყარო ყოველგვარ რესურსს კარგავს. მიუხედავად იმისა, რომ სახელმწიფო დიდ დროს უთმობს ბიზნეს სექტორის წარმომადგენლებს და მაქსიმალურად ცდილობს მათი ზარალი იყოს მინიმალური, შექმნილი ვითარება ამის საშუალებას არ იძლევა. ბიზნესმენები კორონავირუსისგან გამოწვეულ ზარალზე ღიად საუბრობენ და ფიქრობენ, რომ ასეთ ვითარებაში 2-3 თვეზე მეტს ვერ გაძლებენ. შემდეგ უკვე დაიწყება გაკოტრება და ლიკვიდაცია.

ექსპორტს სულ უფრო მეტი პრობლემები ექმნება. საქართველოში დიდად სახარბიელო ვითარება აქამდეც არ იყო, რადგან ქვეყანა დიდწილად იმპორტზეა დამოკიდებული, თუმცა კორონავირუსის გავრცელების შემდეგ განვითარებულმა მოვლენებმა, ორივე კუთხიტ დრამატული სურათი შექნმა.

საქართველოს მასშტაბით სავალუტო ჯიხურები სრულად დაიკეტა. გადაწყვეტილება კორონავირუსის გავრცელების შეზღუდვის მიზნით მიიღეს, რომელიც მინიმუმ 21 აპრილამდე იმოქმედებს. სპეციალისტა ნაწილი მიიჩნევს, რომ ამ თემაზე გარკვეული სახის სპეკულაციები მიმდინარეობს.